fbpx
Zadławienie u niemowląt

Zadławienie u niemowląt

Zadławienie – pierwsza pomoc dzieciom poniżej 1 roku życia

Zadławienie, zakrztuszenie czy też po prostu ciało obce w drogach oddechowych małego dziecka (poniżej 1 roku życia) jest niebezpieczną sytuacją z którą każdy rodzic czy też opiekun może się spotkać. Co należy zrobić? Działać przede wszystkim, i to bardzo szybko.

U niemowląt (dziecko poniżej 1 roku życia) obowiązują inne zasady udzielania pierwszej pomocy przy zadławieniu aniżeli ma to miejsce w przypadku osób dorosłych, czy też dzieci (powyżej 1 roku życia). Jest to spowodowane dużymi różnicami w budowie oraz w proporcjach ciała u niemowląt. Wczesna interwencja oraz poprawne działanie ze strony opiekuna zapobiegnie utracie przytomności i w efekcie zatrzymaniu krążenia.

Rozpoznanie zadławienia

Najważniejszym czynnikiem jest czas, im szybciej zauważymy objawy zadławienia u niemowlęcia tym lepiej. Na co musimy zwrócić uwagę? Tak jak w przypadku dorosłych i starszych dzieci, na kaszel.

Kaszel obecny – jeżeli dziecko otwiera buzię, pokasłuje, pluje, jego twarz robi się czerwona z wysiłku i próbuje odkrztusić ciało obce (bądź ciecz) znajdujące się w drogach oddechowych – nie pomagaj mu! Ułóż dziecko tak aby było mu jak najwygodniej kaszleć i obserwuj! Traktować to trzeba jako kaszel efektywny, który umożliwi samodzielne usunięcie ciała obcego z dróg oddechowych. Wartym wspomnienia jest fakt że nadmierna pomoc może, nawet zaszkodzić! Doprowadzając do sytuacji w której kaszel staje się nie efektywny

Kaszel nieobecny –  jeżeli dziecko nie kaszle, jego skóra zaczyna robić się blada, nie wydaje z siebie żadnego dźwięku to czas że należy jak najszybciej działać!

Jak postępować gdy niemowlę się zadławiło

Jeżeli dziecko jest jeszcze przytomne, ale kaszel przestał być obecny należy niezwłocznie:

  • Chwycić niemowlę i ułożyć je na ręku z głową skierowaną w dół (pamiętaj aby chwycić dziecko za żuchwę, a nie za szyję)
  • Staraj się utrzymywać dziecko w pozycji neutralnej (bez nadmiernego odchylania głowy do tyłu bądź do przodu – w pozycji neutralnej niemowlę ma drożne drogi oddechowe)
  • Wykonaj 5 uderzeń w okolicę między-łopatkową. Możesz to zrobić ręką ułożoną w „łódeczkę” (połączonymi opuszkami palców), nasadą bądź zewnętrzną częścią dłoni.
  • W sytuacji gdy uderzenia między łopatki okażą się nieskuteczne (kaszel nie powróci bądź ciało obce nie opuści dróg oddechowych) odwróć dziecko na plecy i ułóż je na drugim przedramieniu, obejmując dłonią potylicę malca
  • Pamiętaj, głowa musi być skierowana ku dołowi (poniżej tułowia)
  • Wykonaj, dwoma palcami, 5 uciśnięć klatki piersiowej, miejsce ucisku znajduje się w dolnej połowie mostka 1 cm poniżej linii sutków
  • Uciski wykonuj na 1-2 cm, średnio co 1 sekundę (wykonuj je energicznie)
  • Po cyklu uderzeń w okolicę między-łopatkową i uciskach klatki piersiowej, sprawdź czy ciało obce nie wydostało się do jamy ustnej, jeżeli jesteś w stanie je wygarnąć małym palcem to zrób to. Jeżeli nie jesteś w stanie usunąć ciała obcego wróć do uderzeń między łopatki i uciśnięć klatki piersiowej.
  • Cykle uderzeń pomiędzy łopatki i ucisków klatki piersiowej prowadź do momentu utraty przytomności, jeżeli niemowlę straci przytomność przejdź do resuscytacji
  • Ułóż nieprzytomne niemowlę na twardym podłożu (podłoga, stół) i udrożnij drogi oddechowe do pozycji neutralnej, po czym wykonaj 5 oddechów ratowniczych. Po czym prowadź uciski klatki piersiowej i oddechy ratownicze.
  • Jeżeli jesteś sam na miejscu zdarzenia, przez jedną minutę prowadź resuscytację i wezwij pogotowie ratunkowe
  • Jeżeli jesteś w stanie, przełącz telefon w tryb głośnomówiący na czas rozmowy z dyspozytorem i cały czas prowadź uciski klatki piersiowej z oddechami ratowniczymi
  • W przypadku dzieci traktuj oddechy jako priorytet (w przeciwieństwie do dorosłych)

Ważne!

Jeżeli udzielamy pierwszej pomocy zadławionemu, starajmy się zachować spokój, pamiętajmy o tym że jeżeli kaszel przestanie być efektywny (słyszalny) mamy tylko kilkadziesiąt sekund na podjęcie działań nim poszkodowany straci przytomność.

W przypadku niemowląt Uciśnięć nadbrzusza nie wykonujemy!!! (w przeciwieństwie do dorosłych i dzieci powyżej 1 roku życia)

Nigdy nie próbuj usuwać ciał obcych z dróg oddechowych na „ślepo”. Jeżeli nie widzisz go w jamie ustnej nie wkładaj tam palców – może to doprowadzić do wymiotów lub nawet uszkodzenia tkanek miękkich (działamy w dużym stresie)

Staraj się zachować jak największy spokój, zwracaj uwagę na bezpieczny chwyt dziecka. Niedopuszczalne jest trzymanie dziecka za szyję w trakcie uderzeń w okolicę między-łopatkową.

Nie dopuść do sytuacji że dziecko wypadnie Ci z rąk. Działaj stanowczo ale ostrożnie

Jeżeli jesteś sam pogotowie wezwij dopiero po 1 minucie prowadzonej resuscytacji.

Zadławienie – pierwsza pomoc osobie dorosłej i dziecku

Zadławienie – pierwsza pomoc osobie dorosłej i dziecku

Zadławienie – pierwsza pomoc osobie dorosłej i dziecku

Ciało obce w drogach oddechowych (zadławienie) może stanowić bezpośrednie zagrożenie dla życia! Każdemu z nas, przynajmniej raz w życiu zdarzyło się gdy kęs pokarmu czy też ciecz (napój) poleciał tam gdzie nie potrzeba – czyli w stronę dróg oddechowych.

Połknięte przez nas przedmioty, ciecz czy też pokarm zatrzymują się w drogach oddechowych, wtedy też następuje nasza reakcja obronna, tą reakcją jest kaszel. Na podstawie tego czy poszkodowany kaszle czy też nie uzależniamy nasze dalsze postępowanie! Ale nim przejdziemy dalej to wyjaśnimy sobie jedną małą sprawę.

Zachłyśnięcie, zadławienie czy też zakrztuszenie?

Zachłyśnięcie – jest to sytuacja w której drogi oddechowe mają kontakt z płynem. Z reguły wystarczy kilka chwil intensywnego kaszlu aby usunąć ciecz z dróg oddechowych.

Zakrztuszenie (inaczej zadławienia) – sytuacja w której do dróg oddechowych dostaje się ciało stałe, mogą być to małe przedmioty bądź część pokarmu. Ciało obce zamyka wtedy drożność dróg oddechowych co może doprowadzić do zatrzymania odruchu kaszlu. W przypadku zadławienia wyróżniamy dwa stopnie zagrożenia gdzie ciało obce doprowadza do częściowej niedrożności dróg oddechowych bądź całkowitej niedrożności dróg oddechowych.

Kaszel i inne objawy zadławienia

Jako świadek w której druga osoba uległa zadławieniu, na samym początku musimy rozpoznać tą sytuację. Jest to dosyć proste, ponieważ w momencie w którym ciało obce dostało się do dróg oddechowych zacznie silnie kaszleć, jeżeli kaszel nie będzie efektywny kolejnym symptomem może być długi (ciężki) świszczący oddech, w tym czasie osoba poszkodowana może chwytać się za szyję, tułów pochylać do przodu, oczy zaczną mu łzawić a twarz zmieni kolor na czerwony (z czasem zacznie sinieć), osoba poszkodowana będzie też próbowała desperacko nabrać powietrza. Dlatego też:

Kaszel obecny – pierwsza pomoc

W sytuacji gdy dojdzie do zadławienia a kaszel jest obecny (słyszalny), mamy wtedy do czynienia z częściową niedrożnością dróg oddechowych. Obserwuj poszkodowanego, zachęcaj go do kaszlu i bądź w gotowości do dalszych działań gdyby kaszel przestał być efektywny! Celem kaszlu jest wtedy usunięcie ciała obcego z dróg oddechowych w sposób naturalny.

Poklepywanie poszkodowanego po plecach w trakcie kaszlu i nakazywanie unoszenia rąk do góry jest niewskazane! Jest to jeden z mitów krążących na temat pierwszej pomocy przy zadławieniu!

Kaszel nieobecny – całkowita niedrożność dróg oddechowych

Zadławienie z całkowitą niedrożnością dróg oddechowych jest stanem bezpośredniego zagrożenia życia! Najważniejsza w takiej sytuacji jest jak najszybsze działanie.

Rozpoznajemy zadławienie z całkowitą niedrożnością dróg oddechowych gdy zauważymy że u poszkodowanego kaszel przestał być efektywny (kaszel nieefektywny oznacza kaszel bez dźwięku), nie może nabrać powietrza i zaczyna sinieć na twarzy. Wtedy musimy przejść do uderzeń w okolicę między-łopatkową i do uciśnięć nadbrzusza!

Zadławienie – pierwsza pomoc u osoby dorosłej

W momencie gdy stwierdzimy brak efektywnego kaszlu, przechodzimy do działania, poniżej kolejność czynności:

  • Stań za poszkodowanym i pochyl go do przodu, swoje przedramię ułóż na jego klatce piersiowej (zabezpiecz przed upadkiem) ustaw się z boku po-szkodowanego
  • Wykonaj 5 energicznych uderzeń w okolicę międzyłopatkową, możesz zwiększać siłę z każdym uderzeniem pamiętając o ochronie poszkodowanego przed upadkiem
  • Jeżeli nie pojawi się kaszel bądź nie zostanie usunięte ciało obce z dróg oddechowych stań za osobą poszkodowaną, w celu zapewnienia stabilizacji możesz włożyć swoją nogę pomiędzy nogi poszkodowanego, ułóż swoją mocno zaciśniętą pięść na nadbrzuszu (pomiędzy dołem mostka a pępkiem), przykryj swoją drugą dłonią pięść, przysuń swoje ciało do poszkodowanego i wykonaj 5 uciśnięć nadbrzusza. Pamiętaj, aby Twoja pięść wykonała ruch skierowany do Twojego ciała, a potem ku górze.
  • Jeżeli 5 uciśnięć nadbrzusza nie do-prowadziło do kaszlu bądź usunięcia ciała obcego z dróg oddechowych, wykonaj 5 uderzeń w okolice między-łopatkową naprzemiennie z uciśnięciami nadbrzusza do momentu utraty przytomności
  • Gdy poszkodowany straci przytomność, ułóż poszkodowanego na plecach (na twardym podłożu) wybierz numer alarmowy 112 lub 999, wezwij pogotowie ratunkowe (tryb głośnomówiący) po czym niezwłocznie przejdź do prowadzenia resuscytacji krążeniowo oddechowej, zaczynając do uciśnięć klaki piersiowej.

Zadławienie – pierwsza pomoc u dziecka powyżej 1 roku życia

U dzieci powyżej pierwszego roku życia, postępowanie będzie podobne (musimy uderzać w okolicę między-łopatkową i uciskać nadbrzusze), jednakże kilka różnic występuje. Różnice są spowodowane w głównej mierze inną proporcją budowy ciała. Poniżej schemat postępowania:

  • Stań za dzieckiem, swoje przedramię ułóż na jego klatce piersiowej (zabezpiecz przed upadkiem) ustaw się z boku poszkodowanego, w przypadku mniejszych dzieci możemy przełożyć je przez kolano
  • Wykonaj 5 energicznych uderzeń w okolicę między-łopatkową, możesz zwiększać siłę z każdym uderzeniem pamiętając o ochronie dziecka przed upadkiem
  • Jeżeli nie pojawi się kaszel bądź nie zostanie usunięte ciało obce z dróg oddechowych stań za dzieckiem, dopasowując swoją wysokość do wielkości dziecka, przykładowo 10-latek głowę niższy – stajemy za nim, 5-latek – klękamy/kucamy za nim i przyciskamy go do swojego uda/tułowia
  • Ułóż swoją mocno zaciśniętą pięść z kciukiem na nadbrzuszu (pomiędzy dołem mostka a pępkiem), przykryj swoją drugą dłonią pięść, przysuń swoje ciało do poszkodowanego i wykonaj 5 uciśnięć nadbrzusza. Pamiętaj, aby Twoja pięść wykonała ruch skierowany do Twojego ciała, a potem ku górze.
  • Jeżeli 5 uciśnięć nadbrzusza nie do-prowadziło do kaszlu bądź usunięcia ciała obcego z dróg oddechowych, wykonaj 5 uderzeń w okolice między-łopatkową naprzemiennie z uciśnięciami nadbrzusza do momentu utraty przytomności
  • Gdy poszkodowany straci przytomność, ułóż poszkodowanego na plecach (na twardym podłożu) wybierz numer alarmowy 112 lub 999, wezwij pogotowie ratunkowe (tryb głośnomówiący) po czym niezwłocznie przejdź do prowadzenia resuscytacji krążeniowo oddechowej, zaczynając do 5 oddechów ratowniczych po czym przejdź do 30 uciśnięć klatki piersiowej i 2 oddechów które wykonujemy naprzemiennie do przyjazdu karetki.

Ważne!

Jeżeli udzielamy pierwszej pomocy zadławionemu, starajmy się zachować spokój, pamiętajmy o tym że jeżeli kaszel przestanie być efektywny (słyszalny) mamy tylko kilkadziesiąt sekund na podjęcie działań nim poszkodowany straci przytomność.

Pogotowie ratunkowe wzywamy dopiero po utracie przytomności, przed rozpoczęciem resuscytacji krążeniowo oddechowej.

Uciśnięć nadbrzusza nie wykonujemy u osób które są znacznie otyłe oraz u kobiet w widocznej ciąży.

Każda osoba u której były stosowane uciśnięcia nadbrzusza, powinna skonsultować się ze swoim lekarzem!